// آشنایی با سیستان و بلوچستان | آشا سیر پارس _ تور های نوین _ مجری 30 استان ایران

از سیستان و بلوچستان بیشتر بدانید

یکی از استان های نسبتا بزرگ کشور که در شرقی ترین قسمت ایران قرار دارد و از تاریخچه بسیار کهن و غنی برخوردار است سیستان و بلوچستان می باشد، که در سال 1336 به شکل رسمی تشکیل شد و دارای وسعت ۱۸۰٬۷۲۶ کیلو متر مربع می باشد جمعیت این بخش از کشور با رشد چشم گیری نسبت به دوران پیش از انقلاب روبه رو بوده است ، امروزه به ۲٬۷۷۵٬۰۱۴ نفر بالغ است. سیستان و بلوچستان که 11% از مساحت کشور ما را به خود اختصاص داده است با استان های کرمان، خراسان جنوبی، هرمزگان و کشور های پاکستان، افغانستان و دریای عمان احاطه گردیده است.

شهرستان های این استان پهناور طبق آخرین تقسیم بندی کشور 19تا می باشد که در پایین به آنها اشاره می کنیم.

شهرستان زاهدان که بزرگترین بخش این استان می باشد مرکز و یکی از قدیمی ترین ناحیه های این استان نیز می باشد که پیشینه چند هزار ساله دارد و دوران پیش از تاریخ و اساطیر می رسد که به شکل رسمی در سال 1316 تشکیل شد و از شهرستان های قدیمی کشور می باشد، اهالی زاهدان با لهجه های سیستانی و بلوچستانی صحبت می کنند که از گویش های کهن ایرانی می باشد، نام اولیه زاهدان دزاپ بوده که علت این نام گذاری نیز به دلیل موقعیت طبیعی و جود چشمه های آبی بوده که در این ناحیه وجود دارد، اما نامی که اکنون بر این شهرستان گذاشته شده است به دوران پهلوی و سال 1308 باز می گردد.

شهرستان زابل که از قسمت های کوچک اما تاریخ استان سیستان و بلوچستان می باشد، نام این ناحیه که در شاهنامه نیز ذکر شده است گویای پیشنه چندین هزار ساله آن می باشد زابل که با دارا بودن شهر سوخته در درون خود از دیدگاه باستان شناسی نیز دارای اهمیت بسیاری است در سال 1316 تشکیل شد وبالغ بر ۱۷۲۳۷۰نفر جمعیت دارد  که پیرو دو مذهب شیعه و سنی می باشند.این شهرستان که اماکن تاریخی و گردشگری فراوانی دارد در کتب و متون تاریخی با عنوان نیمروز و زرنج شناخته می شده است.از جاذبه های متعدد زابل می توان به کوه زیبای خواجه و آتشکده کرکویه اشاره نمود.

شهرستان چابهار که در جنوب شرق کشور قرار دارد از مناطق خوش آب و هوای ایران می باشد و به همین سبب به آن چابهار گفته می شود، که در سال 1326 به شکل رسمی تاسس شد، این بخش که دارای سواحل زیبایی است بسیار چشم نواز و منحصر به فرد می باشد، اکثریت اهالی این شهرستان با لهجه بلوچی گفت و گو می کنند. چابهار از بهترین بندر های تجاری ایران است که همه ساله تعداد بسیاری گردشگر را به طرف خود جذب می کنند.اما این شهرستان تنها در مراکز تجاری و بازارچه های آن خلاصه نمی شود بلکه چابهار به غیر از موارد بیان شده دارای جاذبه های طبیعی همچون تالاب منحصر به فرد لیپار که با رنگ صورتیش شناخته می شود و کوه های فوق العاده زیبای مینیاتوری به عنوان یکی از جاذبه های گردشگری سیستان شناخته می شود.

شهرستان ایرانشهر که در میانه های این استان قرار دارد در سال 1326 به شکل رسمی تشکیل شد و دارای ۲۵۴٬۳۱۴ نفرجمعیت می باشد ساکنین این شهرستان اکثریت بلوچ می باشند و با زبان بلوچی نیز تکلم می نمایند.

شهرستان سراوان که یکی از شهر های مرزی کشور می باشد در کناره کشور پاکستان قرار دارد و از لحاظ امنیتی مورد توجه مسئولین کشور می باشد، شاید برای شما جالب باشد که اولین نقطه از کشور ما که خورشید در آن طلوع می کند سراوان است سراوان به شکل رسمی در سال 1326 تاسیس شد همانند دیگر مناطق این استان دارای پیشینه چند هزار ساله است.همچنین این شهرستان دارای مناظر طبیعی و نحلستان های بی بدیلی نیز می باشد.اغلب افاراد ساکن در این شهرستان که بسیار مهمان نواز می باشند مسلمان و اهل تسنن می باشند.از جاذبه های مهم این شهرستان می توان به مسجد جامع آن اشاره کرد.

شهرستان زهک که یکی از کوچکترین بخش های استان سیستان و بلوچستان است در سال 1384 به شکل رسمی ایجاد شد زهک از نقاط مرزی کشور هست که اهالی آن به شغل های محلی کشاورزی و دامپروری مشغول می باشند، از آثار تاریخی که در این شهرستان و جود دارد آثار از دوره اشکانیان و پیش از آن نیز به دست آمده است.

شهرستان نیمروز که نام ان از نام پیشین این خطه گرفته شده است درسال 1391 به شکل رسمی تشکیل شد اما در کتب و متون تاریخی دوران بعد از اسلام به این نواحی و اطراف آن گفته می شده است.بیشتر ساکنین این شهرستان را اقوام سیستانی تشکیل می دهند.

شهرستان هامون که از دریاچه هامون گرفته شده است در سال 1391 به مرکزیت شهر محمد آباد تشکیل شد اکثریت این شهرستان را مردم کشاورز و دامپرور تشکیل می دهند اهالی مهمان دوست این استان سیستانی هستند که از گذشته های دور در اینجا سکنی گزیده اند.

شهرستان هیرمند که در شمالی ترین بخش این استان قرار گرفته است کنار کشور افغانستان جا دارد و به دلیل نزدیکی به رودخانه هیرمند که بین ایران و افغانستان در جریان می باشد به این نام خوانده می شود، در سال 1386 به شکل رسمی تشکیل شد و اکثریت اهالی این شهر را بلوچ ها تشکیل می دهند.

 شهرستان فنوج که در سال 1391 به شکل رسمی تشکیل شد دارای سابقه تاریخی کهنی است که به دوران قبل از اسلام و بعد از آن نیز می رسد، این شهرستان که دارای اکثریت بلوچ می باشد دارای جمعتی بالغ بر ۴۰۰۰۰ می باشد از نکات شایان ذکر درمورد این خطه آداب و رسوم و غذا های ویژه این شهرستان می باشد.

شهرستان سیب و سوران که در سال 1386 تشکیل شد از بخش های تاریخی استان سیستان و بلوچستان محسوب می گردد که دارای ۱۲۱۵۸ نفر جمعیت است و جاذبه های طبیعی و تاریخی گوناگونی در اقصی نقاط آن به چشم می خورد.

شهرستان نیک شهر که دارای  ۱۴۴۸۳ نفر جمعیت می باشد در سال 1369 به شکل رسمی تشکیل شد اهالی این شهرستان به صورت قبیله ای و سنتی زندگی می کنند که هر کدام آداب و رسوم خاص خود را دارند اما جالب است بدانید که در این شهرستان چند صد اثر تاریخی و جود دارد که این منطقه را از منظر باستان شناسی شایان اهمیت فراوان نموده است.از جاذبه های ویژه طبیعی این شهرستان می توان به انجیر معابد که نوع خاصی از پوشش گیاهی است اشاره کرد.همچنین شاید جالب باشد بدانید که در این ناحیه برنج نیز کشت می شود و دارای طعم خاص خود می باشد.

شهرستان قصرقند یکی از مناطق تاریخی استان سیستان و بلوچستان می باشد در سال 1391 به شکل رسمی تاسیس شد جمعیت این شهرستان ۶۱٬۰۷۶ نفر دارد و به عنوان یکی از بخش های مناسب برای کشت و زرع در استان شناخته می شود از محصولات این استان می توان به انبه، خرما و مرکبات اشاره کرد.

شهرستان دلگان که در سال 1386 تاسیس شد دارای جمعیتی نزدیک به 75 هزار نفر می باشد مرکز دلگان شهر گلمورتی می باشد غالب اهالی این ناحیه بلوچ هستند و با لهجه خاص خود صحبت می کنند.

شهرستان خاش که دارای ارزش امنیتی بالایی است در سال 1352 تاسیس شد و به عنوان یکی از مناطق تاریخی و بااهمیت سیستان و بلوچستان شناخته می شود که در میان کویر لوت قرار دارد، از نقاط مهم و خاص این شهرستان می توان به آتشفشان تفتان اشاره کرد.

شهرستان سرباز که در سال 1379 به شکل رسمی تشکیل شد دارای اکثریت بلوچ می باشند و دارای مذهب تسنن  می باشند.سرباز که دارای محصولات کشاورزی خاص خود است که مهمترین آن می توان به موز، انبه و پاپایا اشاره کرد همچنین یکی از مهمترین و نایاب جانوران ایرانی در این ناحیه زیست می کند که به ان تمساح ایرانی گفته می شود.

شهرستان مهرستان که در سال 1387 تشکیل شد دارای ۶۲٬۷۶۵ نفر جمعیت دارد، مهرستان دارای آب و هوای گرم و خشک است، کوه بیرک از اماکن گردشگری منحصر به فرد طبیعی زیبای مهرستان می باشد.

شهرستان کنارک که از شهرستان های بندری ایران می باشد در جوار دریای عمان و خلیج فارس قرار دارد، شغل اکثریت اهالی این ناحیه به دلیل قرار گرفتن در کنار دریا صیادی و ماهیگیری می باشد،همچنین گل افشان های این شهرستان دارای ارزش فوق العاده ای از نظر طبیعی است.این بخش از لحاظ امنیتی نیز دارای ارزش فراوانی است.

شهرستان میرجاوه که در سال 1391 تشکیل شد دارای ۴۵٫۳۵۷ نفر جمعیت می باشد از نقاط مرزی ایران و آخرین شهرستان سیستان و بلوچستان می باشد.

تاریخچه سیستان و بلوچستان

این قسمت از ایران که در شرق کشور قرار دارد دارای تمدن 10 هزار ساله است که از دوران شهر سوخته در زابل شروع می شود سیستان و بلوچستان از زمان هخامنشیان یکی از ایالت های مهم کشور محسوب می شده است و در کتاب مذهبی زرتشتیان نیز به آن اشاره شده است در دوران اشکانیان و ساسانیان نیز آثار فراوانی در آن ساخته شد که آتشکده کوه خواجه از مهم ترین آنها می باشد، سیستان و بلوچستان که جایگاه دو قوم سیستانی بلوچ می باشد یکی از ناحیه های بود که تا چندی در مقابل حمله اعراب ایستادگی گرد و یعقوب لیث که موسس سلسله صفاریان بود نیز  در این قسمت از ایران اقدام به تشکیل حکومت نمود اما نمی توان از سیستان و قهرمان افسانه ای آن رستم گفت و کردو به دیگر قسمت این استان یعنی بلوچستان اشاره نکرد بلوچ ها که مردمانی سلحشور و شجاع هستند همزمان با حمله سلجوقیان به کرمان، از کرمان به ناحیه مکران کوچ داده شدند.تا اینکه. در سال ۸۰۰ هجری که تیمور لنگ از نوادگان چنگیز و پایه گذار سلسله تیموری راه مکران (که در قدیم به این خطه و نواحی اطراف آن گفته می شده)  را برای حمله به جانب هندوستان برگزید  پس از آن نیز همیشه این بخش مورد تاخت و تاز یاغی ها و سرکشان بود تا در زمان قاجاریه بلوچستان ایران از استیلای خانات کلات (بلوچستان پاکستان کنونی) بیرون آمد. و منطقه کلات به عنوان مرز بین ایران با بلوچستان برگزیده شد و در دوران پهلوی اختلافات مرزی ایران و پاکستان که مدت ها ادامه داشت در سال ۱۳۳۸ شمسی به پایان رسید.

جاذبه های استان سیستان و بلوچستان

استان سیستان و بلوچستان که دارای آداب و رسوم خاص خود است مملو از جاذبه های طبیعی و تاریخی است اما متاسفانه با اینکه اهالی این استان بسیار مهربان و مهمان دوست می باشند به دلیل کمبود امکانات و کمتر شناخته شدن تعداد گردشگرانی که به این استان مسافرت می کنند محدود است برای شناخت هر چه بیشتر شما به معرفی چند نمونه از شاخص ترین آنها می پردازیم.

ارگ خان ملک کیانی

ارگ سکوهه

شهر سوخته

شهر سوخته-آشاسیر پارس

کوه تفتان

کوه خواجه

کوه بیرک

کهک کهزاد

کوه خضر

گل فشان تنگ

دریاچه هامون

دریاچه هامون - سیستان و بلوچستان - آشا سیر

قلعه دزک

بی‌بی دوست

قبرستان اسپیدژ

سد پیشین

سد زیردان

زاهدان کهنه

جزیره شیطان

شهر دقیانوس

شهر دقیانوس - سیستان و بلوچستان - آشا سیر

مسجد کهنه قلعه

قلعه چهل دختر

چاه نیمه

تخت عدالت

سه کوهه

قلعه رامرود

قلعه اسپکه

غار لادیز

غار گواتامکایرندگان

غار صداکی ایرندگان

دهانه غلامان

قلعه سام

قلعه بمپور

قلعه بمپور - سیستان و بلوچستان - آشا سیر

قلعه قصرقند

قلعه سرباز

قلعه رستم

قلعه سیب سوران

قلعه پرتغالیها چابهار

قلعه هریدوک در لاشار

سیستان و بلوچستان - آشا سیر

قلعه چانف

قلعچه ریس

چهل دختران

سوغات سیستان و بلوچستان

سیستان و بلوچستان دارای بافتی سنتی است این استان که اقوام گوناگونی در آن زندگی می کنند سوغات متنوع و زیبایی دارد که در پایین به چند نمونه از مشهور ترین آنها اشاره می کنیم.

آبگوشت (زابلی)

املت سوزی

اوجیزک

شیرینی لندو

کشک زرد

سوزن‌دوزی

سفالگری

سیاه دوزی

تنورچه

دوغ برک

لنجو

لنج سازی